برنامه اعتراضی متعلق به مردم است

گفت‌وگوی احسان هوشمند با قادر عزیز

فصلنامه ی گفتگو ویژه اقلیم کردستان عراق،  شماره ۵۸،  مرداد ماه ۱۳۹۰

قادر عزیز رییس حزب زحمتکشان مستقل کردستان عراق است. حزب وی از اعتراض‌های اخیر در کردستان عراق حمایت کرده است.

قادر عزیز

قادر عزیز

از دیدگاه شما چه عواملی موجب شکل‌گیری اعتراض‌های مردم سلیمانیه و سایر شهرهای کردستان عراق شده است؟
تظاهرات و نارضایتی‌های مردم دلایل زیادی دارند: فساد بیش از اندازه، بی عدالتی بیش از اندازه، بیکاری، تبعیض میان هم‌میهنان عادی و هم‌میهنان طرفدار احزاب حکومتی، عدم حاکمیت قانون، وجود نداشتن آینده‌ای روشن، وضعیت بودجه عمومی و چگونگی هزینه کردن آن، عدم رعایت حقوق بشر، مجازات مردم و احزاب به دلیل اندیشه، عقاید و مواضع سیاسی متفاوت و مسایلی دیگر. این مسایل همان دلایلی هستند که مردم برای رفع آن‌ها به خیابان‌ها آمده‌اند و درخواست اصلاحات بنیادی دارند.

چطور شد که اعتراض‌های مردمی در منطقه شروع شد؟
همانگونه که در پاسخ سؤال قبل به آن اشاره کردم، دلایلی زیادی وجود دارد که مردم در مناطق مختلف، به خاطر آن‌ها دست به تظاهرات بزنند.

آیا در چند سال گذشته این نوع اعتراض‌ها سابقه‌ای داشت؟
روشن است که در سال‌های پیش به عناوین مختلف نارضایتی و تظاهرات مردم وجود داشته است، اما به شیوة گسترده کنونی و ادامه‌دار نیز نبوده است.

چرا و چه مسائلی موجب شد تا متأسفانه تعدادی از مردم و نیروهای محلی در حوادث اخیر کشته شوند؟
هنگامی که تظاهرات با گلوله پاسخ داده می‌شود به این معنی است که حاکمیت در اقلیم کردستان باوری به حق تظاهرات مردم ندارد و می‌خواهد با شیوة خشونت‌آمیز و زهر چشم گرفتن از مردم، حدودی برای تظاهرات مردم بگذارد.

مهم‌ترین مطالبات و خواسته‌های گروه شما چیست؟
مهم‌ترین مطالبه و درخواست حزب ما (حزب زحمتکشان مستقل کردستان) که سالیانی است برای آن‌ها مبارزه می‌کنیم از بین بردن فساد، بی عدالتی، بهبود زندگی و معیشت مردم، تبیین خدمتگذاری، تغییر در روش و سیستم حکمرانی از حکمرانی قائم به حزب به حکمرانی در چارچوب قانون و نهادهای قانونی است. خوشبختانه امروز آن مطالبات تبدیل به درخواست‌های مردم و تظاهرکنندگان در کردستان شده‌اند.

آیا همه گروه‌ها به نحوی در به وجود آمدن این شرایط در منطقه اقلیم کردستان عراق مقصر نیستند؟ چرا که همه گروه‌ها در پارلمان نماینده دارند و سهمی از قدرت را نیز به خود اختصاص داده‌اند؟
در کردستان اختیار در دست حکومت و پارلمان نیست، بلکه به صورت مستقیم در دست دو حزب حاکم است. به این دلیل آن گروه‌هایی هم که در پارلمان هستند، اختیاری نداشته‌اند تا حالا در به وجود آوردن وضعیت کنونی مسئول باشند.

آیا شما راهی و یا راهکاری و پیشنهادی دارید تا برای خروج از بحران فعلی مورد توجه قرار گیرد؟
در حقیقت چه حزب ما و چه بیشتر احزاب و طرف‌های دیگر، طرح‌هایی را برای بهبود اوضاع و حل مشکلات به حاکمیت ارائه داده‌اند، ولی تاکنون به جز وعده‌های کلامی، هیچ گامی در عمل برای انجام اصلاحات برداشته نشده است.
آیا استمرار وضع موجود نمی‌تواند موجب شکل‌گیری جنگ داخلی و برادرکشی در کردستان شود؟
هنگامی که حاکمیت به مردم گوش فرا نمی‌دهد و مشکلات و بحران تداوم می‌یابند، مطمئناً در این حالت، احتمال تمام اگرها مطرح خواهد بود، حتی جنگ داخلی.

به نظر شما چرا در حوزه نفوذ پارتی یعنی در استان‌های دهوک و اربیل اعتراض‌ها و تظاهرات خیابانی شکل نگرفت؟ آیا مردم این مناطق از وضع موجود راضی هستند؟
مردم دهوک و هولیر نیز همان مشکلات و مطالبات مردم سلیمانیه و دیگر مناطق را دارند و همان اعتراض‌ها را نیز دارند. اما انجام تظاهرات را برای آن‌ها ممنوع کرده‌اند. این موجب شده است که تاکنون تظاهراتی انجام ندهند، نه به این دلیل که از وضعیت رضایت داشته باشند.

گروهی معتقدند تظاهرکننندگان نظر اکثریت ساکنان منطقه اقلیم را نمایندگی نمی‌کنند، نظر شما چیست؟ شما آیا برآورد یا نظرسنجی مشخصی دارید تا نشان دهد چند درصد از ساکنان اقلیم از وضع موجود ناراضی هستند؟
بیشتر مردم کردستان از وضعیت رضایت ندارند، اما همانگونه که قبلاً به آن اشاره کردم در برخی جاها راه تظاهرات را بر آن‌ها بسته‌اند.

در حلبچه تاکنون دو نفر از نیروهای دولتی و پلیس محلی کشته شده‌اند، گروهی تظاهرکنندگان را مقصر می‌دانند و گروهی دیگر نیز این واقعه را مشکوک می‌دانند، نظر شما چیست؟
بدون شک هنگامی که خشونت شکل بگیرد، تنها افراد تظاهرکننده کشته نخواهند شد، بلکه ممکن است پلیس نیز کشته شود. حاکمیت در برابر این مسئله مسئول است، چون تظاهرات معلول است و دلایل آن به وجود فساد و بی‌عدالتی، زندگی بد و وضع خدمات‌دهی به مردم باز می‌گردد.

گفته می‌شود مبارزه با فساد اصلی‌ترین خواسته تظاهرکنندگان است، منظور از فساد چیست؟ فساد در چه حوزه‌ها و ارکانی نفوذ و شیوع پیدا کرده است؟
فساد به معنی سوء استفاده از قدرت، به معنی قدرت با هدف تسلط بر آینده و بر ثروت و اموال عمومی است. امروزه در کردستان فساد تمام جنبه‌های سیاسی، اقتصادی، مالی، اجتماعی و قانونی را در برگرفته‌است.

آیا برای اثبات شیوع فساد در منطقه دلیل و شواهد کافی وجود دارد؟
با اطمینان کامل هزاران سند آشکار پیش روی است که وجود فساد در کردستان را اثبات می‌کند. فساد چیز پنهانی نیست، بلکه به صورت آشکار و در بسیاری مواقع به طور رسمی و به نام قانون فساد صورت می‌گیرد. برای مثال قانون وه به رهینان (تولید)، قراردادهای نفت، قرارداد پروژه‌های اقتصادی و عمرانی، تصرف زمین‌ها، املاک و اموال عمومی، تسلط بر بازار کار و تجارت، تصرف بخش زیادی از بودجه و منافع عمومی، همه این‌ها به صورت علنی و بیشتر مواقع نیز در چارجوبی به نام قانون و به صورت رسمی انجام می‌شوند.

آیا به جز راهپیمایی و تظاهرات راه دیگری برای پیگیری مطالبات شما وجود ندارد؟ آیا راه‌های دیگر مورد استفاده قرار گرفته است؟
بدون شک راه‌های دیگری وجود دارد، اما هنگامی که حاکمیت از راه قانونی به مردم و جناح‌های سیاسی گوش فرا نمی‌دهد، در این هنگام مردم به ناچار با برگزاری تظاهرات، به عنوان اهرم فشار برای ناگزیر ساختن حاکمیت به انجام اصلاحات روی می‌آورند.

تاکنون رویکرد دولت اقلیم در برابر خواسته‌ها و مطالبات شما چه بوده‌است؟ آیا تا به حال پیشرفتی حاصل شده است؟
تاکنون حاکمیت به صورت عملی گام جدی برای اصلاحات و حل مشکلات برنداشته‌است. فقط وعده آن‌ها در گفتار است، پیشتر از این وعده‌ها به مردم زیاد داده شده‌است.
چه موانعی در برابر حل و فصل مسائل موجود وجود دارد؟
مانع تنها این است که حاکمیت برای انجام اصلاحات ناچار است بخشی از امتیازها و نفوذ خود را از دست بدهد، که تاکنون حکومت فعلی برای این موضوع آماده نبوده است.

موضع احزاب حاکم در این خصوص چه بوده‌است؟
مواضع هر دو حزب این بوده که تا به حال به جز وعده و وعید و برخی کارهای ظاهری، آماده هیچ گونه اصلاحات جدی و اساسی نبوده‌اند.

برخی از مقام‌های محلی مدعی‌اند کشورهای همسایه مانند ایران در ایجاد این تظاهرات نقش دارند، نظر شما چیست؟
تمام حکومت‌هایی که از سوی مردم خود تحت فشار قرار می‌گیرند، چنین ادعاهایی را طرح می‌کنند. آن‌ها به جای این که به شکست‌های خود اعتراف کنند به دیگران اتهام می‌زنند. در تظاهرات اعتراضی مردم کردستان، مطالبات برحق و درخواست‌های طبیعی مردم مطرح است، به این دلیل به آن اتهام دخالت‌های خارجی و همسایگان خارجی زده می‌شود؛ بویژه دخالت ایران در پشست سر این قضایا دور از واقعیت است.

پیش‌بینی شما از روند مسائل جاری چیست؟ آیا در کوتاه‌مدت امکان حصول توافقی وجود دارد؟
تصور نمی‌کنم مشکلات به زودی در کردستان حل شوند، چون نه حکومت برای اصلاحات اساسی آمادگی دارد و نه مردم بدون اجرای این اصلاحات دست از فشار و تظاهرات برخواهند داشت.

اگر دولت اقلیم با خواسته‌های تظاهرکنندگان موافقت نکند، برنامه‌های بعدی شما چیست؟
برنامه، متعلق به مردم است و از سوی تظاهرکنندگان مطرح می‌شود. ما به عنوان یک گروه سیاسی، بیشتر از آن حمایت و پشتیبانی می‌کنیم؛ به این معنی، خود تظاهرکنندگان نسبت به برنامه آینده نظر می‌دهند، ما و دیگر احزاب تنها از آن حمایت خواهیم کرد.

لینک در وبسایت فصلنامه گفتگو

پست شده در منطقه کردستان عراق با برچسب: , ,